อาหารมีความสำคัญต่อการพัฒนา สมอง ไม่แพ้การพัฒนาทางร่างกาย เป็นความจริงที่ยอมรับกันทั่วไป พ่อบ้านแม่เรือนหลาย คนจึงตระหนักในความสำคัญ ของอาหาร จึงปรนเปรอเรื่องอาหารการกินให้กับลูก ด้วยหวังว่าอาหารเหล่านี้จะช่วยให้ความคิดแล่น ความจำดี สมองโปร่งใส ทำให้ลูกเฉลียวฉลาดได้
อาหารที่เชื่อกันว่า บำรุงสมอง มีหลายอย่าง เช่น เนื้อสัตว์ นม ไข่ น้ำซุปไก่ เป็นต้น ที่ขึ้นชื่อที่สุดเห็นจะเป็นปลา ผู้ใหญ่มักให้เด็กกินปลา โดยอ้างว่าปลาบำรุงสมอง กินปลาแล้วจะฉลาดขึ้น และถ้ากินหัวปลาได้ก็จะยิ่งฉลาด
หากอาหารสามารถบำรุงสมองได้เช่นนั้นจริง เชื่อว่าเด็กส่วนใหญ่ในประเทศไทยคงไม่มีใครสอบตก หรือสอบเข้ามหาวิทยาลัยไม่ได้แน่
ดังนั้นจะหวังให้อาหารช่วยให้ฉลาดขึ้น คงจะเป็นไปไม่ได้ เพราะอาหารช่วยบำรุงสมองได้ในระยะที่สมองเติบโต หรือในระยะเริ่มแรกของชีวิตเท่านั้น เมื่อเด็กเข้าโรงเรียน สมองเติบโตเต็มที่เสียแล้ว ไม่ว่าจะทำนุบำรุงเรื่อง อาหารเพียงใดก็ย่อมไม่ได้ทำให้เฉลียวฉลาดขึ้น
ความเฉลียวฉลาดแต่ละคน ส่วนหนึ่งขึ้นอยู่กับกรรมพันธุ์ถึงกรรมพันธุ์จะเป็นตัวกำหนดขีดขั้นตอนสติปัญญา แต่เด็กจะมีสติปัญญาเฉลียวฉลาดไม่เต็มขั้นตามที่กรรมพันธุ์กำหนดหรือไม่ ยังขึ้นอยู่กับอาหารที่คุณแม่รับ ประทานในช่วงตั้งครรภ์และอาหารที่ลูกกินในช่วงแรกของชีวิต
แต่ถ้าหากในช่วงตั้งครรภ์คุณแม่รับประทานอาหารที่ครบห้าหมู่และมีปริมาณเพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย เซลล์สมองจะสามารถเจริญเติบโตได้อย่างเต็มที่จึงเป็นรากฐานที่มั่นคง เมื่อได้รับการศึกษา ได้เล่าเรียนฝึกฝน ก็ย่อมมีโอกาสที่จะมีสติปัญญาเฉลียวฉลาดได้เต็มขั้นตามที่กรรมพันธุ์กำหนด
ตรงกันข้าม เมื่อขาดแคลนอาหารทั้งในด้านปริมาณและคุณภาพ เซลล์สมองไม่อาจเจริญเติบโตอย่างเต็มที่ เมื่อสมองหยุดเจริญเติบโตแล้วจำนวนเซลล์ในสมองของเด็กเหล่านี้อาจน้อยกว่าเด็กที่ได้รับอาหารอย่าง เพียงพอถึงร้อยละ 15 ถึง 20 อาการเศร้าซึมและเชื่องช้าที่ปรากฎภายนอก เป็นตัวอย่างหนึ่งที่แสดงให้เห็น ผลของจำนวนเซลล์ที่น้อยกว่าปกติ แม้จะได้รับการศึกษาเล่าเรียน มีโอกาสได้รับการฝึกฝนเท่าเทียมกับ เด็กอื่น ก็ไม่อาจมีสติปัญญาเฉลียวฉลาดเต็มขีดขั้นที่กรรมพันธุ์กำหนดได้ หรืออีกนัยหนึ่งถึงพ่อแม่จะฉลาด หลักแหลมเพียงใดลูกก็ไม่มีโอกาสฉลาดเท่าเทียมพ่อแม่
ฉะนั้นจึงสรุปได้ว่า อาหารมีอิทธิพลต่อการพัฒนาของสมองตั้งแต่ก่อนเด็กเกิดนับตั้งแต่ปฎิสนธิขึ้นในครรภ์ของแม่เลยทีเดียว อาหารบำรุงสมองของเด็กจึงเป็นอาหารในระยะตั้งครรภ์ของแม่และอาหารของเด็กแรกเกิดจนอายุ 1-2 ปี
ดังนั้นในขณะตั้งครรภ์ ควรเอาใจใส่เรื่องอาหารการกินอย่างน้อยที่สุดต้องกินอาหารให้ครบทั้ง 5 หมู่ เพิ่มอาหารที่ให้โปรตีนสูง ได้แก่ ไข่ เนื้อสัตว์ และนม ถ้าหากมีรายได้น้อย อาจพึ่งโปรตีนจากถั่วเมล็ด แห้งเช่น ถั่วเขียว ถั่วดำ ถั่วแดง ถั่วเหลือง เป็นต้น คุณผู้หญิงบางท่านอาจจะกินนมวัวไม่ได้ควรเลี่ยง ไปกินนมถั่วเหลืองแทน
อาหารบำรุงสมองที่ดีที่สุดของทารกแรกเกิด คือ นมแม่ เมื่อเด็กอายุครบ 4 เดือนแล้ว คุณพ่อคุณแม่ ควรให้อาหารอื่นเพิ่มเติม นอกจากนมแม่แล้ว แต่ไม่ใช่ข้าวกับ กล้วยเท่านั้น ควรหัดให้เด็กกินไข่ เนื้อปลาผักและผลไม้ต่างๆ และถือโอกาสปลูกฝังนิสัยการกินที่ดีเสียตั้งแต่เนิ่นๆ ด้วย
